Demir eksikliğinden kaynaklanan kansızlığın en belirgin özellikleri neler?

Soluk renkte cilt
Halsizlik, yorgunluk
Çabuk yorulma
İştahsızlık
Büyümede yavaşlama
Davranış bozuklukları
Kırılgan tırnaklar
Toprak veya kağıt yemek isteme

Ancak bazı bebeklerde demir eksikliği olduğu halde bu belirtilerin hiçbirine rastlanılmayabiliyor.

Demir eksikliğinden kaynaklanan aneminin nedeni ne?

Bebeklerde en çok rastlanan demir eksikliği anne sütü değil de, İnek sütü ile beslenmeleri. Ek gıdaya geçiş döneminde bebeğin demirden zengin gıdaları, yani kırmızı et, yumurta sarısı, tavuk, balık, kuru baklagiller ve pekmez gibi besinleri yeterince alamaması da bir başka demir eksikliği nedeni. Kimi bebekler de anne sütü içtiği halde sütün içindeki demiri alamamakta.

Demir eksikliği nasıl oluşuyor?

Kanda oksijen taşıyıcı hemoglobinin yapımı için gerekli olan demir gıdalarla yeterince alınamazsa, vücut tarafından emilemezse, kan kaybı olursa veya demir ihtiyacı artmışsa “demir eksikliği” gelişir. Kimi durumlarda demir eksikliğinin nedeni genetik de olabiliyor.

Demir eksikliğinden kaynaklanan kansızlık hemen bir gecede oluşmuyor. Kansızlığın oluşması için bir süre geçmesi gerekiyor.

Demir eksikliğinden kaynaklanan kansızlık tehlikeli mi?

Tehlikeli olabilir. Demir eksikliğini uzun süre yaşayan bir bebek kalıcı olarak zihinsel ve fiziksel sorunlar yaşayabilir. Demir eksikliği ayrıca çocukların enfeksiyonlara karşı daha hassas hale gelmesine neden oluyor.

Benim küçük gurmem risk altında mı?

9 ve 24 ay arasındaki bebeklerde demir eksikliğine rastlanma olasılığı daha yüksek bunların dışında eğer küçük gurmeniz;

- Erken doğduysa; Zamanında doğan bebekler onları altı ay idare edebilecek bir demir deposu ile doğuyor. Bu depo özellikle hamileliğin son ayında doluyor. Bebeğiniz bu son ayı anne karnında geçirecek kadar sabırlı değilse ve erken doğduysa demir eksikliği yaşayabilir. Ama bu durumu fark edip önlem alırsanız endişe edecek bir şey kalmaz.

- 1 yaşından önce İnek sütüne  başladıysa; İnek sütünde demir oranı hayli düşük. Aynı zamanda inek sütü demir emilimini de azaltıyor. Kimi zaman inek sütü bağırsaklarda küçük kanamalara neden olabiliyor- ki bu da demiri eksikliğine neden olur.

- Anne sütü alan ve katı gıdayla beslenen bebeklerde; Küçük gurmeniz katı gıdalara geçtiği zaman daha çok demire ihtiyaç duyacak.

Oyun çocukluğu döneminde (bir-üç yaş) ana sorun aşırı süt tüketimidir. "Milkakolik sendrom" da denilen bu durumda sütün çocuğun açlığını oldukça kolay bir biçimde bastırması nedeniyle şişenin sonuna kadar içilmesiyle karakterizedir. Diyetin büyük bir kısmını oluşturması nedeniyle de diğer demirden zengin besinlerin alımını da engellemektedir.

- Okul öncesi (4-7 yaş) ve okul çocukluğu (7-12 yaş) döneminde demir eksikliği anemisi az görülmekle birlikte okul çocukluğu dönemindeki çocuklarda daha çok beslenme hataları dışındaki nedenler; mide barsak hastalıkları (peptik ülser, kronik inflamatuvar barsak hastalıkları, reflü ösefajiti vb.) sık görülmektedir. Bu çocuklarda ısrar eden demir eksikliği anemisi durumlarında ayrıntılı araştırma gerekmektedir. 

- Ergenlik döneminde (12-18 yaş) hızlı büyümenin yanında özellikle genç kızlarda menstrüasyonla kan kaybı, vejeteryan ve semivejeteryan beslenme biçimi, yetersiz besin alımı, zayıflama rejimleri, yeme bozuklukları (anoreksia nervosa vb.) demir eksikliğinin sık görülmesine neden olmaktadır.

Demir eksikliğine karşı ne yapabilirim?

Annenin hamilelik sırasında demirden zengin gıdalarla beslenmesi bu süreci kolaylaştırır.

Bebeğiniz 4 aylıkken daha katı gıdaya geçmediyse bazı uzmanlar demir takviyesi almasını öneriyor. Bu konuda doktorunuza danışabilirsiniz.

Küçük gurmeniz katı gıdaya geçtiğinde de demir konusunda desteğe ihtiyaç duyabilir. Ona demirden zengin bir menü oluşturun. Kırmızı et, tavuk, balık, yumurta, pekmez, yeşil yapraklı sebzeler mutlaka listenizde olsun

Bu arada C vitamininden zengin meyveleri de unutmayın. C vitamini demir emilimini arttırıyor. Kivi, avokado, kavun demir konusunda sizin destekçileriniz olacaktır.

İnek sütü 1 yaş dolmadan küçük gurmelerin menüsünde olmamalı.

1 yaştan sonra da günlük inek sütü tüketimi yarım litreyi aşmamalı. Çünkü inek sütünün fazlası hem tokluk hissi yaratıyor, hem de bağırsakta gizli kanamalara neden olabiliyor.

Anneler dikkat; C vitamini demirin emilimini olumlu etkilerken çay olumsuz etkiliyor. Yani küçük gurmenize kahvaltıda iyi bir demir kaynağı olan yumurta verecekseniz yanında çay değil de portakal suyu verirseniz bebeğiniz demiri çok daha rahat alacaktır.

Bebeğiniz 12 aylıkken demir oranlarına baktırmakta fayda var. Ama bebeğiniz erken doğduysa daha önce baktırabilirsiniz. Bunun dışında demir eksikliğinden kaynaklanan kansızlığın belirtilerini bebeğinizde gözlemlerseniz de demir oranına baktırabilirsiniz. Doktorunuz bebeğinizde demir eksikliğinin olup olmadığın bir kan testi yaparak karar verecektir.

Demir eksikliği varsa ne yapmalı?

Doktorunuza danışın. Size demir içeren bir damla verebilir. Demirin aç karınla en iyi emilimi olduğu biliniyor. Ama bu da bebeğinizi midesini üzebilir. Doktorunuz demir damlasını yiyeceklerle vermenizi önerebilir. 

Doktorunuz bebeğinizin demir oranı seviyesini birkaç aylık sürelerde tekrar kontrol etmek isteyebilir. Vücudun demir depolarını doldurması biraz sürebilir endişe etmeyin. “Aman nolur nolmaz, ben demir takviyesi vereyim de birşey olmasın” sakın demeyin. Demirin fazlası da zararlı... Mutlaka doktorunuzla bu konuyu konuşun.

Demir yönünden zengin yiyecekler neler?

Orta büyüklükteki bir domates günlük C vitamini ihtiyacımızın % 47’sini, günlük A vitamini ihtiyacımızın da % 22’sini karşılıyor. Harika değil mi? Yüksek oranda C vitamini içermesine dikkat çekmek gerek. Bebeğinizin demir alımını arttırmak istiyorsanız, domatesi de yiyecek listesine ekleyin.

Demir emilimini arttıran bir başka yiyecek de soğan. Ancak soğanı kullanırken dikkatli olmak gerek çünkü gaz sorununa neden olabilir.

Yeşil ve kırmızı lahana da demir emilimini arttıran yiyeceklerden.
 
Demirden zengin yiyecekler ise: Anne sütü,  kırmızı et, tavuk, balık, yumurta, pekmez, yeşil yapraklı sebzeler, balkabağı, yerelması, karnıbahar, bezelye, brokoli, mercimek, badem , yumurtanın sarısı, susam, kuru üzüm, kuru erik, kuru kayısı, tatlı patates, brokoli, buğday ruşeymi.

Demir emilimini arttıran yiyecekler: Turunçgiller, yeşil sebzeler, şeftali, elma, muz, domates, kivi, avokado, kavun.

 

Yazar :
340 Kişi bu makaleyi beğendi.

Persentil Hesaplama

Persentiller, belli bir yaş grubundaki kız ve erkek çocuklarının kilo ve boy dağılımını gösterir. Persentil değeri, bebeğinizin yaşıtları arasında 100 kişi içinde sıralama yapılırsa boy ve kilosuna göre sıralamadaki yerini belirtir.

Gurme Bebek Forum

  • Lütfen hemen doktorunuza danışın. Pek çok sebebi olabilir. Ancak doktorunuz teşhiş ve tedavi yapabilir.

    gurmebebekadmin - 27.03.2017
    Devamını Oku
  • Merhaba 7 aylık bir kizim var öksürüyor bazen kusuyor ku sarkan balgam çıkıyor oksurur ken midesi bulanıyor gibi öğüruyor ne yapmaliyim bazen burnu da akıyor halsiz çok huysuzlasti

    Demett - 25.03.2017
    Devamını Oku